Chuyển đến nội dung chính

Đọc khoảng dự báo doanh số để lên kế hoạch tồn kho thế nào?

Phân biệt dự báo trung tâm với khoảng kết quả có thể xảy ra và kiểm tra độ bao phủ bằng dữ liệu quá khứ.

Sơ đồ minh họa: Đọc khoảng dự báo → So chi phí thiếu dư → Kiểm tra độ bao phủ

Đăng ngày

Dự báo trung tâm là một giá trị dùng để tóm tắt kỳ tới. Khoảng dự báo thể hiện mức độ biến động mà mô hình ước tính. Khi quyết định tồn kho, dùng thông tin đó cùng thời gian giao hàng, mức tồn hiện có và chi phí thiếu hoặc dư hàng.

Ví dụ số liệu mẫu

Dự báo nhu cầu tuần tới là 100 đơn vị, với khoảng dự báo 80% từ 75 đến 130. Nếu việc thiếu hàng gây thiệt hại cao, đội mua hàng có thể cân nhắc mức chuẩn bị trên 100. Mức đặt hàng còn phụ thuộc lượng hàng đang về và khả năng đặt bổ sung. Khoảng này không phải cam kết tuần tới sẽ nằm trong hai đầu mút.

Kiểm tra độ bao phủ

Chạy lại dự báo ở các thời điểm quá khứ bằng dữ liệu thực sự có sẵn khi đó. Ví dụ, nếu 14 trong 20 tuần nằm trong khoảng 80%, độ bao phủ quan sát là 70%. Với số tuần ít, xem thêm kết quả qua nhiều giai đoạn trước khi kết luận. Kiểm tra riêng kỳ cao điểm và mã hàng bán thưa.

Trình bày để người mua hành động

Hiển thị dự báo trung tâm, khoảng dự báo và thời điểm cập nhật. Khi có chương trình bán hàng đã biết, cho biết mô hình đã đưa vào hay chưa. Theo dõi lượng thiếu và lượng dư sau khi áp dụng để xác định chính sách đặt hàng có phù hợp.

Đặt khoảng dự báo đúng kỳ cần ra quyết định

Bộ phận mua hàng cần nhu cầu trong thời gian từ lúc đặt đến lúc hàng có thể dùng, cộng thêm khoảng giữa hai lần xem xét nếu chỉ đặt hàng theo lịch. Một dự báo tuần khó dùng trực tiếp khi nhà cung cấp mất ba tuần để giao. Cần yêu cầu khoảng dự báo cho tổng nhu cầu trong đúng chân trời quyết định, hoặc dùng phương pháp tổng hợp có xét tương quan giữa các tuần. Cộng các cận trên của từng tuần có thể tạo mức chuẩn bị khác với mức rủi ro mà nhóm mua hàng chấp nhận.

Giữ đơn vị đo thống nhất. Nếu dự báo theo chiếc còn nhà cung cấp giao theo thùng, chuyển đổi trước khi làm tròn. Xác định tồn hiện có, hàng đã đặt chắc chắn về trong kỳ và đơn khách đã cam kết. Dùng số sẵn sàng để bán nếu sổ kho chứa hàng lỗi hoặc đã giữ cho mục đích khác.

Chuyển dự báo thành lượng cần cân nhắc

Ví dụ dữ liệu mẫu: đội mua hàng xem xét mức chuẩn bị 120 đơn vị cho tuần tới. Hiện có 70 đơn vị dùng được và 30 đơn vị dự kiến về trong tuần với lịch giao đã xác nhận. Nếu tất cả lượng hàng đến trước khi cần sử dụng, khoảng thiếu so với mức chuẩn bị là 20 đơn vị. Nếu nhà cung cấp chỉ bán theo lô 12, hai lựa chọn gần nhất là đặt 12 hoặc 24. Quyết định dựa vào chi phí thiếu, chi phí dư, lịch dùng hàng và khả năng bổ sung nhanh.

Cận trên 130 của một khoảng dự báo trung tâm 80% không mặc nhiên là chính sách tồn kho. Đội điều hành cần nêu mức phục vụ mong muốn và giới hạn vốn hoặc khả năng lưu kho. Nếu hàng dễ hỏng, dư hàng có chi phí lớn hơn. Nếu linh kiện thiếu sẽ dừng dây chuyền, có thể chấp nhận dư cao hơn. Dùng dự báo để lượng hóa kịch bản, rồi để chính sách vận hành xác định phương án.

Đọc độ bao phủ cùng độ rộng của khoảng

Một khoảng quá rộng dễ bao phủ nhu cầu quan sát nhưng có thể ít giá trị để lập kế hoạch. Báo cáo đánh giá nên có cả tỷ lệ bao phủ và độ rộng. Tách các kỳ nằm ngoài cận trên và dưới cận dưới. Nếu phần lớn sai lệch ở phía trên, theo dõi nguy cơ thiếu hàng. Nếu sai lệch hai phía tăng trong mùa cao điểm, xem xét nguồn dữ liệu khuyến mại hoặc thời gian giao hàng thay đổi.

Khi đánh giá quá khứ, cắt dữ liệu theo ngày làm dự báo rồi dự báo lại đúng chân trời. Không dùng doanh thu ghi nhận sau mốc đó để hiệu chỉnh đầu vào. Với hàng hết kho, lượng bán quan sát có thể thấp hơn nhu cầu thực. Gắn cờ các tuần bị hạn chế cung để tránh kết luận mô hình chính xác chỉ vì lượng bán không vượt tồn.

Kiểm tra các tình huống ngoại lệ

Thử một mã bán thưa, một mã có khuyến mại đã biết và một mã thường xuyên giao chậm. Với mã bán thưa, kiểm tra hệ thống có đưa cận dưới âm không. Với khuyến mại, hiển thị kịch bản và giả định về thời gian hoặc mức tăng. Với giao chậm, thử dịch hàng đang về qua kỳ sau để xem đề xuất lượng bổ sung thay đổi ra sao.

Khi đưa vào dashboard, phân biệt số dự báo với tồn kho, lượng đặt đề xuất và lượng đặt đã duyệt. Hiển thị kỳ, ngày dự báo, dữ liệu đầu vào quan trọng và trạng thái đã cập nhật. Khi đánh giá hiệu quả, ghi lượng thiếu, dư, số đơn phải giao muộn và chi phí theo chính sách. So theo các tuần tương đương và xem riêng thay đổi của nguồn cung để tránh quy toàn bộ kết quả cho mô hình.

Khi nào cần dùng kịch bản thay cho một con số đặt hàng?

Khi ngày giao còn bất định, thử hai tình huống hàng đến đúng lịch và hàng đến sau đợt bán cao điểm. Với mỗi tình huống, ước tính số ngày thiếu hàng và phần vốn còn nằm trong kho cuối kỳ. Đưa giả định, người duyệt và ngày đánh giá lại vào phiếu quyết định để đội vận hành điều chỉnh khi có thông tin mới.

Đọc thêm Phân tích dự báo, mô phỏng và tối ưu hóa: Giá trị ngoài Dashboard.

Xem phạm vi triển khai và tình huống minh họa trên trang BMB Analytics.